AB Yapay Zeka Tüzüğü Yürürlükte: Hak Sahipleri İçin Yeni Dönem Başladı
Avrupa Birliği’nin (AB) yapay zeka teknolojilerine küresel standartlar getiren tarihi mevzuatı "Yapay Zeka Tüzüğü" (EU AI Act), kademeli geçiş sürecinin ardından 2 Ağustos 2026 itibarıyla tamamen uygulanmaya başlandı. Yeni dönem, Türkiye'deki dijital içerik üreticileri, müzik yapımcıları ve teknoloji şirketleri için de kritik yükümlülükler getiriyor.
Türkiye'deki Şirketleri de Kapsıyor
Tüzük, şirketin merkezine değil, ürünün sunulduğu pazara bakıyor. Türkiye'de üretilen yapay zeka destekli bir şarkı, video veya görsel Spotify, Apple Music veya YouTube gibi platformlar üzerinden AB vatandaşına ulaşıyorsa, doğrudan bu kurallara tabi oluyor.
Sentetik İçeriğe Etiket Zorunluluğu, Teknik Düzenleme Muaf
Avrupa Komisyonu'nun güncel rehberine göre içerikler ikiye ayrılıyor:
Kuralları ihlal eden şirketleri ağır yaptırımlar bekliyor. Şeffaflık kurallarına uymamanın cezası 15 milyon Avro veya küresel cironun %3'üne, yasaklı yapay zeka uygulamaları kullanmanın cezası ise 35 milyon Avro veya küresel cironun %7'sine kadar ulaşıyor. Hak sahiplerinin cezalarla karşılaşmamak için üretim süreçlerindeki yapay zeka araçlarını acilen kategorize etmesi ve uyum hazırlıklarını tamamlaması gerekiyor.
Türkiye'deki Şirketleri de Kapsıyor
Tüzük, şirketin merkezine değil, ürünün sunulduğu pazara bakıyor. Türkiye'de üretilen yapay zeka destekli bir şarkı, video veya görsel Spotify, Apple Music veya YouTube gibi platformlar üzerinden AB vatandaşına ulaşıyorsa, doğrudan bu kurallara tabi oluyor.
Sentetik İçeriğe Etiket Zorunluluğu, Teknik Düzenleme Muaf
Avrupa Komisyonu'nun güncel rehberine göre içerikler ikiye ayrılıyor:
- Sentetik İçerik: Sıfırdan yapay zekayla üretilen ses, görüntü ve videoların "yapay zeka ürünü" olduğuna dair makine tarafından okunabilir görünmez işaretler (watermark) taşıması zorunlu olacak. 2 Aralık 2026'ya kadar tüm yapay zeka araçlarının bu sisteme entegre olması gerekiyor.
- Teknik Düzenleme: Ses temizleme (noise reduction), teknik mastering veya görüntü kalitesi artırma gibi içeriğin özünü değiştirmeyen yardımcı kullanımlar ise katı etiketleme zorunluluğunun dışında tutuluyor.
Kuralları ihlal eden şirketleri ağır yaptırımlar bekliyor. Şeffaflık kurallarına uymamanın cezası 15 milyon Avro veya küresel cironun %3'üne, yasaklı yapay zeka uygulamaları kullanmanın cezası ise 35 milyon Avro veya küresel cironun %7'sine kadar ulaşıyor. Hak sahiplerinin cezalarla karşılaşmamak için üretim süreçlerindeki yapay zeka araçlarını acilen kategorize etmesi ve uyum hazırlıklarını tamamlaması gerekiyor.
